EVN kiến nghị giao các tập đoàn nhà nước ‘đầu tư thí điểm’ điện gió ngoài khơi

Trong báo cáo gửi Ban Chỉ đạo Quốc gia về Phát triển Điện lực mới đây, Tập đoàn Điện lưc̣ Việt Nam (EVN) đã kiến nghị cơ chế giao các tập đoàn nhà nước đầu tư thí điểm các dự án nhà máy điện gió ngoài khơi (vì đây là các khu vực liên quan an ninh quốc gia, công nghệ mới, thi công phức tạp). Trên cơ sở kinh nghiệm đó, Chính phủ chỉ đạo xây dựng cơ chế để lựa chọn chủ đầu tư theo hình thức xã hội hoá.

Trong báo cáo gửi Ban Chỉ đạo Quốc gia về Phát triển Điện lực, EVN cũng góp ý thêm cho Quy hoạch điện VIII. Theo đó, EVN kiến nghị điều chỉnh quy mô công suất dự án Nhiệt điện Quảng Trạch 1 là 1.403 MW (2×701,5 MW) thay thế công suất 1.200 MW. Điều chỉnh quy mô chính xác của các nhà máy điện (than, LNG) sẽ được xác định cụ thể trong giai đoạn lập dự án, giới hạn trong phạm vi ±20% so với công suất phê duyệt quy hoạch thay vì ±10%.

Cùng với đó, để đảm bảo vận hành an toàn, ổn định hệ thống điện trong bối cảnh tỉ lệ nguồn năng lượng tái tạo tăng cao, EVN kiến nghị điều chỉnh tăng quy mô công suất pin lưu trữ (BESS) đến năm 2025 lên 1.000 MW và đến năm 2030 lên 3.000 MW (hiện tại trong dự thảo Quy hoạch là 0 MW năm 2025 và 50 MW năm 2030).

Để đảm bảo cấp điện các năm tới, trước mắt, kiến nghi ̣Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Bộ Công Thương cho phép đầu tư thí điểm BESS (công suất khoảng 100 MW) tại khu vực miền Bắc nhằm bổ sung nguồn phủ đỉnh, hạn chế thiếu điện miền Bắc trong thời gian sắp tới.

Còn về các cơ chế, chính sách phát triển năng lượng tái tạo, theo quan điểm của EVN, trước mắt, cho phép các dự án điện gió, điện mặt trời chuyển tiếp đã ký Hợp đồng mua bán điện được tham gia thị trường điện, được thanh toán theo giá thị trường điện giao ngay và không vượt quá khung giá phát điện của loại hình nguồn điện tương ứng do Bộ Công Thương phê duyệt (việc chào giá, công bố công suất từng chu kỳ giao dịch tuân thủ quy định vận hành thị trường điện). Bởi theo EVN, trong Hợp đồng mua bán điện cũng đã có điều khoản các chủ đầu tư được quyền tham gia thị trường điện.

Nhưng về dài hạn, EVN đề nghị áp dụng cơ chế đấu thầu theo 2 bước:

Bước 1: Lựa chọn chủ đầu tư theo đúng Luật Đầu tư mới với quyết định chủ trương đầu tư có thời hạn nhất định. Sau một thời gian quy định, nếu chủ đầu tư không triển khai dự án, cơ quan nhà nước có thẩm quyền có quyền thu lại dự án để giao chủ đầu tư khác.

Bước 2: Các chủ đầu tư được lựa chọn tham gia thị trường điện, hoặc tham gia đấu thầu để ký PPA và phát triển dự án; đơn vị tổ chức đấu thầu là Bộ Công Thương.

Đặc biệt, EVN đã kiến nghị cần có cơ chế giao các tập đoàn nhà nước đầu tư thí điểm các nhà máy điện gió ngoài khơi (vì đây là các khu vực liên quan an ninh quốc gia, công nghệ mới, thi công phức tạp). Trên cơ sở kinh nghiệm đó Chính phủ chỉ đạo xây dựng cơ chế để lựa chọn chủ đầu tư theo hình thức xã hội hoá.

Mặt khác, Bộ Công Thương cần sớm trình Chính phủ ban hành cơ chế phát triển các nguồn năng lượng tái tạo và bổ sung quy hoạch các nguồn điện này tại khu vực miền Bắc để đảm bảo cung ứng điện trong các năm tiếp theo. Kèm theo đó là cơ chế khuyến khích phát triển các nguồn điện mặt trời mái nhà tại miền Bắc với mục đích tự tiêu thụ cho nhu cầu phụ tải tại chỗ (không bán lên lưới)./.

Phó Thủ tướng Lê Văn Thành chủ trì cuộc họp của Ban Chỉ đạo quốc gia về phát triển điện lực

Chiều 29/9, tại trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Lê Văn Thành chủ trì cuộc họp của Ban Chỉ đạo quốc gia về phát triển điện lực. Cuộc họp đã đánh giá toàn diện 54 dự án trong giai đoạn chuẩn bị hoặc đang đầu tư năm 2022 theo quy hoạch điện VII điều chỉnh với tổng công suất khoảng 60.000 MW. Bên cạnh những kết quả tích cực góp phần đáp ứng đủ điện an toàn, ổn định cho nền kinh tế và đời sống nhân dân thì một số dự án trọng điểm ngành điện triển khai chậm, còn gặp vướng mắc lớn.

* Đề nghị giải pháp lắp các hệ thống tích điện
Thứ trưởng Bộ Công Thương Đặng Hoàng An cho biết, trong số 54 dự án trên, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) thực hiện 10 dự án/8.240 MW; Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) thực hiện 9 dự án/8.100 MW; Tập đoàn Công nghiệp Than – Khoáng sản Việt Nam (TKV) thực hiện 4 dự án/2.730 MW;…Bên cạnh những kết quả tích cực góp phần đáp ứng đủ điện an toàn, ổn định cho nền kinh tế và đời sống nhân dân thì một số dự án trọng điểm ngành điện triển khai chậm, còn gặp vướng mắc lớn. Tại cuộc họp, Thứ trưởng Đặng Hoàng An cho biết, Bộ Công Thương kiến nghị cần có thiết chế tính kỷ luật và tuân thủ thực hiện quy hoạch quốc gia đối với các chủ đầu tư, bộ, ngành, ủy ban quản lý vốn nhà nước, doanh nghiệp và địa phương. Bên cạnh đó cần xây dựng cơ chế để xử lý các dự án chậm tiến độ và thường xuyên rà soát điều chỉnh thay thế các dự án khác.


Về tình hình triển khai cơ chế chính sách phát triển năng lượng tái tạo trong thời gian tới, theo ông Đặng Hoàng An, Bộ Công Thương đã hoàn thành Dự thảo về thí điểm cơ chế mua bán điện trực tiếp giữa đơn vị phát điện từ năng lượng tái tạo với khách hàng sử dụng điện lớn (cơ chế DPPA) và đã có báo cáo Thủ tướng Chính phủ về việc thay đổi thẩm quyền ban hành quy định thí điểm cơ chế DPPA để trên cơ sở đó, sẽ xử lý các bước tiếp theo. Đồng thời cũng đã hoàn thành Dự thảo Thông tư quy định phương pháp xây dựng khung giá phát điện nhà máy điện mặt trời, điện gió chuyển tiếp theo quy định tại Luật Điện lực và đang xin ý kiến rộng rãi các đơn vị, tổ chức, cá nhân có liên quan để hoàn thiện Dự thảo Thông tư. Bộ cũng đang xây dựng dự thảo hồ sơ đề xuất xây dựng Nghị định đấu thầu các dự án điện (nguồn điện và lưới điện) để trình Chính phủ xem xét.


Cho ý kiến về vấn đề này, Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên cho biết thêm, đối với các dự án năng lượng tái tạo, khi Thông tư quy định phương pháp xây dựng khung giá được ban hành, trên cơ sở đó, EVN sẽ xây dựng khung giá, trình Bộ Công Thương thẩm định, trình cấp có thẩm quyền quyết định.
Tại cuộc họp, Chủ tịch Hội đồng thành viên Tập đoàn EVN Dương Quang Thành cho rằng, việc đàm phán giá hợp đồng mua bán điện với các dự án chuyển tiếp điện mặt trời, điện gió không khả thi, Tập đoàn Điện lực Việt Nam kiến nghị cho phép các nhà đầu tư này tham gia thị trường điện theo giá giao ngay.
Về giải pháp bảo đảm cung ứng điện, Chủ tịch Hội đồng thành viên Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) Dương Quang Thành cho biết, EVN đã tính toán cân đối công suất miền Bắc trong giai đoạn 2022 – 2025 để đánh giá khả năng cung ứng điện theo các kịch bản tăng trưởng công suất đỉnh. Theo tính toán của Tập đoàn, các kịch bản đều thiếu công suất đỉnh trong các tháng cuối mùa khô, đầu mùa lũ (trong tháng tháng 5, 6, 7, 8 ở phía Bắc), nếu không có giải pháp về công suất đỉnh thì sẽ xảy ra thiếu điện. Tập đoàn EVN đề nghị giải pháp lắp các hệ thống tích điện để phát giờ cao điểm; từ đó đề xuất các chính sách để triển khai các hệ thống tích điện.


Theo một số ý kiến, trước việc xây dựng các nguồn điện mất nhiều thời gian, có 2 giải pháp là nhập khẩu điện và đẩy nhanh thí điểm cơ chế mua bán điện trực tiếp. Bởi cơ chế này sẽ thu hút nhiều nhà đầu tư.


* Tuyệt đối không để thiếu điện

Phát biểu kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Lê Văn Thành, Trưởng Ban Chỉ đạo đánh giá cao, biểu dương Bộ Công Thương, EVN, PVN, TKV đã rất nỗ lực đưa 3 nhà máy điện Sông Hậu 1, Nghi Sơn 2, Thái Bình 2 với tổng công suất 4.600MW vào sản xuất; hoàn thành một số dự án truyền tải điện lớn, qua đó cơ bản vẫn đảm bảo đủ điện cho sản xuất và tiêu dùng, giữ vững an ninh năng lượng quốc gia.

Phó Thủ tướng ghi nhận nỗ lực của ngành điện trong việc xây dựng Quy hoạch Điện VIII, với nhiều lần rà soát, điều chỉnh nhằm đáp ứng tốt nhất yêu cầu phát triển ngành điện, chủ động cung ứng đủ điện cho sản xuất và đời sống, phù hợp với các cam kết quốc tế Việt Nam ký kết hoặc tham gia, đặc biệt là cam kết tại COP26.


Tuy nhiên, theo Phó Thủ tướng, bên cạnh những kết quả đạt được còn một số tồn tại. Một số dự án trọng điểm ngành điện triển khai chậm so với kế hoạch, kết quả chưa có nhiều chuyển biến. Cơ cấu nguồn điện, phân bổ nguồn điện theo vùng, miền còn có bất cập. Một số cơ chế, chính sách còn chưa hợp lý. Phó Thủ tướng nêu rõ, trong thời gian tới, nhiệm vụ tiên quyết của Ban Chỉ đạo là phải đảm bảo đủ điện cho sản xuất và đời sống nhân dân, tuyệt đối không để thiếu điện.


Trước hết, Bộ Công Thương chỉ đạo EVN, PVN quyết tâm cao, xây dựng tiến độ chi tiết cho các dự án nguồn điện lớn như Quảng Trạch I, Long Phú I,… đang đầu tư, tháo gỡ khó khăn phát sinh, đảm bảo sớm đưa vào vận hành, khai thác. Đối với các dự án đang triển khai đầu tư, cần rà soát, lập danh mục các dự án có thể đẩy nhanh tiến độ, rút ngắn thời gian chuẩn bị để sớm có thể khởi công từ nay đến 2025.


Phó Thủ tướng cũng yêu cầu Bộ Công Thương, Ban Chỉ đạo khẩn trương rà soát, đề xuất các giải pháp tháo gỡ những vướng mắc hiện nay đối với các dự án điện gió, điện mặt trời, hài hòa lợi ích của nhân dân, nhà nước, nhà đầu tư trên cơ sở tuân thủ chặt chẽ quy định của pháp luật.


Về các cơ chế chính sách liên quan đến giá điện, đấu thầu, đấu giá, Phó Thủ tướng yêu cầu Ban Chỉ đạo và các bộ, ngành căn cứ quy định pháp luật để hoàn thiện, đảm bảo công khai, minh bạch, hài hòa lợi ích./.