Sài Gòn : Đa dạng hóa nguồn cung năng lượng tái tạo

Mỗi năm, TPHCM tiêu thụ khoảng 22 tỷ kWh điện năng, chiếm khoảng 15% so với cả nước. Từ đầu năm 2018 đến nay, TPHCM đã triển khai các hạng mục quan trọng trong đề án xây dựng thành phố thông minh giai đoạn 2017-2020, tầm nhìn đến năm 2025. 

Đây là đề án được triển khai trong bối cảnh bùng nổ mạnh mẽ của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0. Sử dụng năng lượng thông minh cũng là một trong các trụ cột hướng tới đô thị thông minh, bao gồm các yếu tố sử dụng năng lượng sạch, năng lượng tiết kiệm, hiệu quả. 

Hướng đi tất yếu

Trong kế hoạch giảm thiểu ô nhiễm môi trường giai đoạn 2016-2020, TPHCM đã đặt mục tiêu chuyển đổi cơ cấu sử dụng năng lượng theo hướng tăng tỷ lệ năng lượng tái tạo, năng lượng mới lên trên 1,74% tổng công suất tiêu thụ trên toàn thành phố. Đến nay, công suất lắp đặt pin mặt trời trên địa bàn thành phố ước tính đạt 2MWp, trong đó 1.838,2kWp đã nối lưới, được phân bố ở các đối tượng chính là tòa nhà các cơ quan và doanh nghiệp – đạt 1.607,2kWp (chiếm 87,5%); hộ gia đình 231kWp (chiếm 12,5%).

Theo đánh giá của các chuyên gia, TPHCM không có nhiều diện tích đất cũng như địa hình phù hợp để phát triển các công trình sản xuất điện quy mô lớn như thủy điện hay nhiệt điện, điện hạt nhân. Vì thế, phát triển năng lượng mặt trời và tiết kiệm năng lượng là hướng đi TPHCM nên lựa chọn. Ông Phạm Trần Hải, Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM, cho rằng để đạt được các mục tiêu trong sử dụng năng lượng hiệu quả và phát triển năng lượng tái tạo, vấn đề này cần được lồng ghép một cách phù hợp vào các chiến lược, quy hoạch, chương trình, kế hoạch khác nhau của thành phố, để huy động được sự tham gia đóng góp của các ngành, lĩnh vực, các thành phần xã hội.

Ghi nhận tại một số hộ dân đã lắp đặt pin mặt trời cho thấy, người dân rất chủ động và hào hứng với việc sử dụng nguồn năng lượng xanh này. Nhiều người cho biết, sử dụng điện mặt trời không chỉ giảm được chi phí tiêu thụ điện mà còn góp một phần nhỏ cùng thành phố trong việc tiết kiệm năng lượng, bảo vệ môi trường.

Chị Nguyễn Thị Kim Ánh (cư ngụ tại nhà số 81 đường Bành Văn Trân, quận Tân Bình) cho biết, gia đình chị đã đầu tư 12 tấm pin điện mặt trời với kinh phí 70 triệu đồng. Sau thời gian sử dụng, mỗi tháng gia đình chị tiết kiệm được từ 800.000 – 900.000 đồng tiền điện và quan trọng hơn là nguồn điện rất ổn định, không phải lo bị cắt hay cúp để sửa điện theo kế hoạch ngành điện.

Chú Trương Văn Cường (ngụ tại 477/3/14 Âu Cơ, quận Tân Phú) cũng chia sẻ đã đầu tư hệ thống điện mặt trời cho gia đình là 167 triệu đồng. Mỗi tháng, gia đình tiết kiệm được khoảng 500kW điện. Đầu tư điện mặt trời chi phí ban đầu tuy có lớn nhưng về lâu dài sẽ mang lại nhiều lợi ích cho người sử dụng; mặt khác còn góp một phần nhỏ trong kế hoạch kêu gọi sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả để thích ứng với biến đổi khí hậu.

Kêu gọi đầu tư các dự án đốt rác phát điện

Theo Sở TN-MT TPHCM, tổng công suất năng lượng tái tạo trên địa bàn tính đến thời điểm hiện nay là 35,4MW, so với nhu cầu phụ tải lớn nhất toàn thành phố là 3.575MW. Để đảm bảo an ninh năng lượng phục vụ nhu cầu sinh hoạt và sản xuất, thành phố đã và đang đẩy mạnh triển khai các giải pháp đa dạng hóa nguồn cung năng lượng.

Theo đó, từ năm 2005, thành phố đã phát điện Nhà máy điện Gò Cát từ công nghệ đốt rác với công suất khoảng 2,4MW và sắp đưa vào vận hành Nhà máy điện rác Đa Phước với công suất khoảng 12MW. Bên cạnh đó, thành phố đang kêu gọi đầu tư xử lý rác bằng công nghệ đốt rác phát điện, với mong muốn có những nhà máy thông minh, vừa xử lý rác vừa tạo năng lượng an toàn cho môi trường. Đồng thời, thành phố khuyến khích, có hỗ trợ người dân sử dụng máy nước nóng bằng năng lượng mặt trời. Hiện nay, trên địa bàn thành phố có khoảng 17.340 bình nước nóng năng lượng mặt trời, góp phần cắt giảm được công suất hệ thống khoảng 31MW.

Theo bà Nguyễn Thị Thanh Mỹ, Phó Giám đốc Sở TN-MT TPHCM, sở này cũng đã đẩy mạnh các giải pháp tuyên truyền, khuyến khích người dân sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả. Khuyến khích sử dụng các loại thiết bị điện có hiệu suất cao và được dán nhãn năng lượng. Tận dụng tối đa ánh sáng và thông gió tự nhiên, tắt đèn chiếu sáng và các thiết bị điện khi không có nhu cầu sử dụng.

Tuyên truyền, tư vấn cho người dân biết đến nhiều hơn những sản phẩm tiết kiệm năng lượng, các nguồn năng lượng mới và hiểu rõ hơn về công năng cũng như lợi ích khi sử dụng sản phẩm này. Đặc biệt, thành phố đang chú trọng kêu gọi các nhà đầu tư có đủ năng lực tham gia dự án xử lý rác thải sinh hoạt có phát điện. Đây là bài toán đạt được 2 mục đích mà thành phố đang hướng tới.

Advertisements

Hiệu quả kinh tế của hệ thống điện năng lượng mặt trời hòa lưới

Mô hình điện mặt trời trên mái nhà (áp mái) mang lại hiệu quả kinh tế vượt trội: Nhà nước giảm tiền đầu tư nhà máy điện, trạm biến áp, đường dây; Các công ty điện lực giảm quá tải và sự cố điện; Đối với vùng sâu, vùng cao, hải đảo… điện mặt trời trên mái nhà đem lại hiệu quả cao về mặt chính trị, xã hội. Ngoài ra, hộ tiêu thụ điện giảm chi phí tiền, được bán điện cho công ty điện lực với giá cao hơn giá mua điện bậc 1-2-3… Tuy nhiên, để mô hình này phát triển nhanh, bền vững, Chính phủ cần xem xét cơ chế hỗ trợ về vốn vay ưu đãi và xây dựng tiêu chuẩn kỹ thuật đảm bảo chất lượng, an toàn, hiệu quả cho khách hàng, cũng như hệ thống lưới điện.

Ngày nay, việc sử dụng năng lượng mặt trời cho mục đích phát điện không còn xa lạ với mọi người.

Do vị trí địa lý và khí hậu mà giá trị bức xạ của Việt Nam theo phương ngang dao động từ 897 kWh/m2/năm đến 2108kWh/m2/năm. Tương ứng giá trị 2,46 kWh/m2/ngày đến 5,77 kWh/m2/ngày.

Tổng diện tích khả dụng là rất lớn, chiếm gần 14% tổng diện tích toàn quốc, với tiềm năng kỹ thuật khả dụng đến 1.677.461 MW, sản lượng điện dự kiến 262.327 TWh/năm.

Dự án điện mặt trời trên mái nhà (ĐMTMN) là dự án điện mặt trời lắp đặt trên mái nhà, hoặc gắn với công trình xây dựng do tổ chức, hoặc cá nhân làm chủ đầu tư có đấu nối và bán điện lên lưới điện của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN).

1/ Cơ chế mua bán điện

Theo Thông tư 05/2019-BCT, các dự án ĐMTMN được thực hiện cơ chế mua bán điện theo chiều giao và chiều nhận riêng biệt của công tơ điện đo đếm hai chiều.

Giá mua điện (chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng) là tiền Việt Nam đồng (tương đương với 9,35 UScents/kWh nhân với tỷ giá trung tâm của đồng Việt Nam với đô la Mỹ do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố).

Năm dự ánGiá mua điện (VNĐ)Tỉ giá VNĐ/ USD
Trước 01/01/20182.086 đồng/kWh (9,35 UScents/kWh)22.316 đồng/USD
01/01/2018 31/12/20182.096 đồng/kWh (9,35 UScents/kWh)22.425 đồng/USD
01/01/2019 31/12/20192.134 đồng/kWh (9,35 UScents/kWh)22.825 đồng/USD
Từ 2020tiền Việt Nam đồng tương đương với 9,35 UScents/kWhTheo tỉ giá NHNN ngày 31/12 của năm liền trước

2/ Hệ thống điện mặt trời hòa lưới tiết kiệm chi phí đầu tư

Nhờ quy mô nhỏ, lắp đặt phân tán nên ĐMTMN thường được đấu nối vào lưới điện hạ áp và trung áp hiện hữu, không cần đầu tư thêm hệ thống lưới điện truyền tải.

Vào thời gian cao điểm sử dụng điện, hoặc mùa nắng nóng, các hệ thống ĐMTMN phát điện tự cung cấp một phần, hoặc toàn phần nhu cầu phụ tải của hộ tiêu thụ, và có thể phát lên lưới điện giúp giảm quá tải các trạm biến áp, giảm khả năng sự cố điện.

Tùy thuộc quy mô lắp đặt mà hệ thống ĐMTMN có thể cung cấp hoàn toàn 100% lượng điện năng cho khách hàng (ban ngày phát dư lên lưới điện, ban đêm sử dụng ít hơn); hoặc làm giảm chỉ số tiêu thụ điện năng (khách hàng trả tiền mua điện mức giá thấp, bậc 1-2-3), không mất chi phí, hoặc giảm chi phí tiền mua điện giá cao (bậc 4-5-6). Phần điện dư thừa được các công ty điện lực mua lại với giá tương đương với 9,35 UScents/kWh (2134 VNĐ/kWh, theo giá năm 2019).

Dưới đây là bảng giá điện sinh hoạt theo 6 bậc, được ban hành tháng 3 năm 2019:

Biểu giá điện sinh hoạt tháng 3/2019.

Phần mái nhà được cách nhiệt bằng hệ thống tấm pin năng lượng mặt trời giúp giảm nóng cho ngôi nhà, khu sản xuất, văn phòng và giảm công suất tiêu thụ điện của máy lạnh. Hệ thống không sử dụng ắc quy do đó không phải tốn chi phí đầu tư, bảo trì, bảo dưỡng ắc quy. Đặc biệt, hệ thống này có tuổi thọ kéo dài trên 30 năm giúp mang lại hiệu quả lâu dài về mặt kinh tế và môi trường.

Bảng mô tả hiệu quả kinh tế pin năng lượng mặt trời áp mái:

Qui mô3
KW
5
kW
10
KW
20kWp50kWp80kWp100kWp150kWp200kWp
Điện năng/tháng480kWh810kWh1680kWh3115kWh7780kWh12450kWh15570kWh22360kWh31150kWh
Số tấm pin 345Wp9153058145232290435580
Diện tích m22036801403605606609901350
GiảmCO2/tháng235kg395kg795kg1595kg3975kg6360kg7955kg11925kg15900kg
Chi phí đầu tư VNĐ60 triệu100 triệu200 triệu400 triệu1 tỉ1,6 tỉ2 tỉ3 tỉ4 tỉ
Thời gian hoàn vốn6 năm6 năm6 năm6 năm6 năm6 năm6 năm6 năm6 năm

3/ Khảo sát và thỏa thuận đấu nối

Nguyên tắc thoả thuận đấu nối: Tổng công suất lắp đặt của các dự án ĐMTMN đấu nối vào lưới điện trung, hạ áp phải đảm bảo không được vượt quá công suất định mức của đường dây, MBA phân phối trung, hạ áp.

Sơ đồ ĐMTMN hòa lưới không dự trữ.

Trường hợp tổng công suất lắp đặt của các dự án ĐMTMN đấu nối vào lưới điện (kể cả dự án đang khảo sát) nhỏ hơn công suất định mức của đường dây, MBA phân phối hạ áp, thì các công ty điện lực, điện lực (CTĐL/ĐL) thống nhất với chủ đầu tư về công suất lắp đặt và phương án đấu nối như sau:

Trường hợp tổng công suất lắp đặt của các dự án ĐMTMN lớn hơn công suất định mức của đường dây, MBA phân phối hạ áp, CTĐL/ĐL có văn bản thông báo về khả năng quá tải của đường dây, MBA phân phối hạ áp và thỏa thuận chủ đầu tư giảm công suất lắp đặt của dự án, hoặc xây dựng đường dây, MBA nâng áp để được đấu nối vào lưới điện trung áp gần nhất.

Trường hợp lưới điện hiện hữu chưa đáp ứng về công suất đấu nối của dự án ĐMTMN, CTĐL/ĐL có văn bản thông báo cho chủ đầu tư về việc lưới điện không còn khả năng tiếp nhận công suất phát lên lưới điện của dự án.

4/ Một số kiến nghị, đề xuất

Mô hình ĐMTMN mang lại hiệu quả kinh tế vượt trội:

Thứ nhất: Nhà nước giảm tiền đầu tư nhà máy điện, trạm biến áp, đường dây. Các công ty điện lực giảm quá tải và sự cố điện. Đối với vùng sâu vùng cao, hải đảo… ĐMTMN đem lại hiệu quả cao về mặt chính trị, xã hội.

Thứ hai: Hộ tiêu thụ điện giảm chi phí tiền, được bán điện cho công ty điện lực với giá cao hơn giá mua điện bậc 1-2-3.

Một số kiến nghị:

Thứ nhất: Chính phủ xem xét cơ chế hỗ trợ các hộ gia đình một phần kinh phí đầu tư; có cơ chế cho các nhà đầu tư thuê lắp đặt hệ thống ĐMTMN bán điện lại cho điện lực (ưu đãi vốn vay ngân hàng).

Thứ hai: Các bộ, ngành liên quan xây dựng tiêu chuẩn kỹ thuật điện mặt trời áp mái đảm bảo chất lượng, an toàn và hiệu quả cho khách hàng, cũng như hệ thống lưới điện.

THS. NGUYỄN HỮU KHOA – TRƯỜNG CAO ĐẲNG ĐIỆN LỰC TP. HCM

Có nên lắp điện năng lượng mặt trời cho hộ gia đình?

Hiện nay giá điện tối thiểu của ngành điện đang áp dụng cao hơn 2,33 lần so với điện mặt trời. Nếu tính theo số điện tiêu thụ bình quân của các hộ gia đình, giá cao gấp 3 lần.

Thời tiết nắng nóng khắc nghiệt, giá điện bình quân tăng cao, nhiều hộ gia đình đã chọn giải pháp “tự cung tự cấp” điện nhờ vào nguồn năng lượng mặt trời (hay còn gọi là điện mặt trời) lắp đặt trên mái.

Chi phí lắp đặt giảm gấp 6 lần

Với số giờ nắng trung bình là 300 ngày/năm, miền Nam được đánh giá là khu vực có tiềm năng rất lớn về điện mặt trời và hiệu quả đầu tư hệ thống điện năng lượng mặt trời đạt hiệu suất tối đa. Tuy nhiên thực tế, nhiều người dân vẫn chưa thực sự hiểu các điều kiện, mô hình, cơ chế, hiệu quả và lợi ích của việc lắp đặt hệ thống điện mặt trời nối lưới. Ông Vũ Hoàng An, đại diện Samtrix Solar, thông tin hiện nay có 3 mô hình lắp đặt điện mặt trời chính là sân thượng mái bằng, mái tôn và mái ngói. Trong đó, sân thượng mái ngói đòi hỏi kỹ thuật khó hơn nhưng giá thành không chênh nhau bao nhiêu. Thông thường, hệ thống điện mặt trời được chia làm 3 gói: 3 Kw, 5 Kw và 10 Kw.Với gói 3 Kw, tương ứng công suất 3.240 W, số điện sinh ra mỗi tháng là ~360 kWh, giá trọn gói (bao gồm cả bộ inverter chuyển đổi dòng điện) là 62-65 triệu đồng, cần 20 m2 diện tích lắp đặt. Gói 5 Kw – công suất 5.400 W mỗi tháng sẽ sinh ra ~600 kWh điện, diện tích cần lắp đặt là 38 m2, giá trọn gói 105 triệu đồng.

Hai gói này thường được lắp đặt tại hộ gia đình tùy theo lượng điện tiêu thụ và diện tích sử dụng. Thông thường, những hộ tiêu thụ điện bình quân hằng tháng từ hơn 1 triệu đồng trở xuống sẽ chọn gói 3 Kw. Gia đình có hóa đơn tiền điện từ 2 triệu đồng trở lên phù hợp gói 2. Gói còn lại 10 Kw, công suất 10.260 Kw, mỗi tháng cung cấp ~1.200 kWh, cần 62 m2 với giá 199 triệu đồng, thường được các hộ kinh doanh, doanh nghiệp sản xuất lựa chọn. Thời hạn sử dụng cho 1 hệ thống điện mặt trời từ 20 – 25 năm và chỉ sau khoảng 5 năm có thể thu hồi vốn. Là người đã có 10 năm theo đuổi công nghệ điện mặt trời, ông An cho biết vào năm 2009, tấm pin mặt trời có giá tới 4 – 6 USD/w, bây giờ chỉ còn 40 cent – chưa tới 1 USD. Do đó nhiều hộ lắp đặt cách đây vài năm hệ thống 1 KWp hết khoảng 120 – 130 triệu đồng thì nay cả gói 3 KWp mới hết 65 triệu đồng. “Có nhiều nguyên nhân giúp giá thành lắp đặt ngày càng giảm. Thứ nhất do trước đây nhu cầu thấp, ít người làm, tấm pin hệ suất thấp và tỷ lệ hư hỏng cao vì kỹ thuật kém. Bây giờ giá điện ngày càng tăng, thời tiết thay đổi khắc nghiệt, yêu cầu bảo vệ môi trường hướng đến cuộc sống văn minh cũng cao hơn nên nhiều người tìm tới điện mặt trời. Có cầu ắt có cung. Pin điện được sản xuất nhiều hơn, năng suất cao hơn, khoa học kỹ thuật tiến bộ nên ít hư hỏng. Chi phí lắp đặt điện mặt trời hiện đã giảm bằng 1/6 so với cách đây 10 năm” – ông lý giải.

Chỉ bẳng ½ giá điện tối thiểu

Giá bán lẻ điện cho hộ sinh hoạt hiện được ngành điện chia thành 6 bậc theo chỉ số sử dụng từ 0-50 kWh, từ 51-100 kWh, từ 101-200 kWh, từ 201-300 kWh, từ 301-400 kWh và từ 401 kWh trở lên. Theo khảo sát của chúng tôi, mức tiêu thụ điện năng với các gia đình trung bình phổ biến là bậc 3 (2.014 đồng/kWh) và 4 (2.530 đồng/kWh). Trong khi đó, điện mặt trời giá lắp đặt trung bình (theo các gói được giới thiệu ở trên) là 20 triệu đồng/Kw, 1 năm cung cấp được 1.440 kWh điện. Chia cho 20 năm bình quân sử dụng thì giá cho 1 kWh điện mặt trời chỉ hơn 800 đồng, chưa bằng ½ lần giá điện tối thiểu và gần bằng 1/3 lần giá điện trung bình phổ biến của mỗi gia đình hiện nay. Đáng chú ý, giá này không tăng trong suốt 20 năm sử dụng, không “nhảy múa” thất thường như giá điện hiện nay. Một chuyên gia năng lượng phân tích những bất cập trong việc chia bậc điện càng thể hiện rõ sự tiết kiệm trong sử dụng điện mặt trời. Cụ thể, do mạng lưới điện mặt trời sẽ được đồng bộ với điện lưới có sẵn nhưng ưu tiên sử dụng điện mặt trời trước nên đơn cử, 1 gia đình 1 tháng dùng hơn 400 kWh điện, phải chịu mức giá tính theo bậc cao nhất (gần 3.000 đồng/kWh), lắp hệ thống 3 Kw – 1 tháng sinh ~360 kWh thì chỉ cần đóng tiền cho gần 100 kWh lấy từ lưới điện AC, tương đương bậc 2. Ước tính có thể tiết kiệm tới 1,1 triệu đồng/tháng.

Với hộ kinh doanh, doanh nghiệp, cơ sở sản xuất… còn lời hơn. Những đối tượng này hiện sử dụng điện theo 3 giá chia theo từng khung giờ thấp điểm, bình điểm và cao điểm. Trong đó, khung giờ cao điểm là từ 9 rưỡi – 11 rưỡi, mức giá điện cao nhất. Đây cũng là thời điểm nhiều nắng nhất nên hoàn toàn chi phí cho số điện bậc cao nhất này sẽ được tiết giảm nếu sử dụng điện mặt trời. Cũng theo ông Vũ Hoàng An, hiện nay ngành điện đã có chính sách mua lại điện mặt trời của từng hộ gia đình theo dạng “dư tức thì”. Nghĩa là bất cứ lúc nào (cuối tuần doanh nghiệp nghỉ hoặc khi gia đình đi làm không ở nhà) điện dư không sử dụng sẽ được đẩy ngược lên lưới điện, đồng hồ điện 2 chiều do công ty điện lực lắp đặt sẽ ghi nhận và trả lại tiền tương ứng. Đồng hồ 2 chiều hiện được công ty điện cung cấp, lắp đặt miễn phí nhằm khuyến khích người dân sử dụng điện mặt trời.

Ninh Thuận : Tuyên truyền người dân lắp điện mặt trời

Là tỉnh có tổng số giờ nắng trung bình cao nhất cả nước, tiềm năng về điện năng lượng mặt trời rất lớn nhưng người dân Ninh Thuận vẫn còn rất ít người quan tâm đến việc lắp đặt điện mặt trời hòa lưới trên mái nhà.

Lợi nhiều bề

Với lượng bức xạ thực tế hàng năm là 161,6 kcal/cm2, trung bình ngày tương đương với 5,221 kWh/m2, Ninh Thuận được xem là địa phương có lợi thế nhất trong việc phát triển điện năng lượng mặt trời. Tỉnh này cũng chọn điện mặt trời là ngành chủ lực với việc triển khai hàng loạt nhà máy sản xuất điện mặt trời công suất lớn. Gần đây, khi ngành điện triển khai mua điện mặt trời từ các hộ nhỏ lẻ, điện mặt trời áp mái cũng bắt đầu phát triển tại địa phương này.

Ông Trương Ngọc Vũ (ngụ phường Bảo An, TP Phan Rang – Tháp Chàm) là một trong những khách hàng vừa được thanh toán tiền điện mà ông bán cho ngành điện từ hệ thống điện mặt trời lắp đặt trên mái nhà mình.

Ông Vũ cho biết: “Tôi lắp đặt điện mặt trời mái nhà với công suất 5kWp từ tháng 10/2018. Đến tháng 5/2019 thì đã được Điện lực Ninh Thuận thanh toán tiền điện dư được tải lên lưới là hơn 6,6 triệu đồng”.

Nhà ông Đỗ Văn Hẹ (ngụ phường Đô Vinh, TP Phan Rang – Tháp Chàm) kinh doanh tạp hóa, mỗi tháng trả tiền điện khoảng 8 triệu đồng. Sau khi tìm hiểu,  ông quyết định  lắp đặt hệ thống điện mặt trời áp mái với công suất 6 kWp.

Ông Hẹ vui vẻ cho biết: “Ở đây nắng nhiều nên lắp điện mặt trời rất có lợi. Hệ thống điện mặt trời vận hành ổn định và kinh tế. Mình đầu tư một lần mà sử dụng được trong một thời gian dài thì sẽ kinh tế hơn là đóng tiền hàng tháng”.

Làm điện áp mái, bán điện cho EVN: Người dân vẫn chưa hứng thú? - 1
Ông Đỗ Văn Hẹ phấn khởi bên công trình điện mặt trời mái nhà của gia đình

Ông Nguyyễn Đức Thành (ngụ phường Phước Mỹ, TP Phan Rang – Tháp Chàm) cũng vừa lắp đặt hệ thống điện mặt trời áp mái với công suất 3kWp.

Ông cho biết: “Mình tận dụng mái nhà để lắp đặt nên không tốn thêm diện tích, mà nó còn giúp nhà mình mát hơn. Mình vừa giảm được tiền điện hàng tháng nhờ dùng điện mặt trời và mà còn bán được sản lượng điện dư cho ngành điện. Tôi còn theo dõi được chỉ số sản lượng điện thông qua ứng dụng trên điện thoại. Tôi thấy rất là tiện!”.

Theo Công ty Điện lực Ninh Thuận, việc đầu tư hệ thống điện mặt trời áp mái không cần nhiều vốn, lắp đặt nhanh, không tốn diện tích đất và tỉnh có nhiều chính sách hỗ trợ (lắp đặt miễn phí công tơ đo đếm 2 chiều) nhằm khuyến khích về phát triển điện năng lượng mặt trời. Do đó, trong thời gian qua đã có nhiều hộ dân, doanh nghiệp và cơ quan nhà nước tham gia lắp đặt hệ thống này.

Làm điện áp mái, bán điện cho EVN: Người dân vẫn chưa hứng thú? - 2
Ông Đỗ Văn Hẹ nghiên cứu và ký hợp đồng mua bán điện với Điện lực Phan Rang- Tháp Chàm

Vẫn ít người quan tâm

Dù tiềm năng rất lớn nhưng dựa vào các con số thống kê hiện tại có thể thấy các hộ gia đình vẫn còn ít quan tâm đến điện mặt trời. Theo thống kê đến ngày 10/6 của Điện lực Ninh Thuận, toàn tỉnh mới có 86 khách hàng lắp đặt điện mặt trời áp mái với tổng công suất lắp đặt là gần 4.000kWp, sản lượng phát lên lưới (điện dư sau khi các hộ dân đã sử dụng) là hơn 296.000kWh.

So với cùng kỳ tháng 4/2019 thì con số khách hàng lắp đặt điện mặt trời áp mái đã tăng gấp đôi. Tuy nhiên, số lượng tăng mỗi tháng hơn 20 khách hàng là không cao.

Làm điện áp mái, bán điện cho EVN: Người dân vẫn chưa hứng thú? - 3
Công ty Điện lực Ninh Thuận tăng cường tuyên truyền, vận động khách hàng lắp điện mặt trời mái nhà

Ông Nguyễn Đức Hà – nhân viên phụ trách tư vấn hỗ trợ lắp đặt điện mặt trời áp mái của Điện lực Ninh Thuận. chia sẻ: Nhiều hộ dân được tư vấn còn lưỡng lự, chưa muốn lắp đặt vì với họ thì khoản kinh phí đầu tư ban đầu còn khá cao. Ngoài ra, vì chưa biết hiệu quả như thế nào, sử dụng điện mặt trời thì nguồn điện có ổn định hay không nên các hộ dân còn tâm lý “nhìn nhau”, hàng xóm lắp trước thì họ mới lắp”.

“Nhiều hộ thì còn nghĩ lắp điện mặt trời rồi mà chỉ sử dụng được ban ngày khi có nắng, còn ban đêm vẫn dùng điện lưới nên họ chưa muốn lắp. Hơn nữa, nhiều gia đình còn chưa tin là điện lực sẽ trả tiền điện cho họ nên còn lưỡng lự”, ông Hà cho biết thêm.

Trả lời vấn đề này, ông Nguyễn Hữu Tiên – Phó giám đốc Công ty Điện lực Ninh Thuận, khẳng định: “Công ty sẽ lắp đặt miễn phí công tơ hai chiều, ký hợp đồng mua sản lượng điện dư từ điện mặt trời mái nhà của khách hàng trong thời hạn 20 năm. Giá chúng tôi thu mua là 9,35 Uscents/kWh và được quy đổi thành tiền đồng theo tỷ giá hàng năm đúng quy định của nhà nước”.

“Giá mua điện này áp dụng cho các dự án đóng điện vận hành thương mại trước ngày 1/7/2019. Sau thời gian trên nhà nước sẽ có hướng dẫn về chính sách mua điện mặt trời tiếp theo”, ông Tiên nói thêm.

Làm điện áp mái, bán điện cho EVN: Người dân vẫn chưa hứng thú? - 4
Ông Nguyễn Hữu Tiên- Phó giám đốc Công ty Điện lực Ninh Thuận

Ông Nguyễn Hữu Tiên cũng khuyến cáo người dân: “Hiện nay trên thị trường có rất nhiều loại pin quang điện với giá cả khác nhau, dẫn đến chất lượng cũng khác nhau. Vì vậy, người dân nên chọn các nhà cung cấp sản phẩm có uy tín trên thị trường và đảm bảo cam kết bảo hành trong quá trình sử dụng”.

“Nên chọn Pin mặt trời của các thương hiệu nổi tiếng thế giới như Jinko Solar, JA Solar, Canadian Solar… Lựa chọn công suất phù hợp với tấm pin đảm bảo độ bền và có hiệu suất cao nhất. Trước khi lắp đặt nên tham khảo kinh nghiệm từ người thân quen đã lắp đặt để lựa chọn cho phù hợp”, ông Tiên đưa ra lời khuyên.

Kinh nghiệm đầu tư điện mặt trời nối lưới

Trong bối cảnh giá điện tăng và sự phát triển mạnh của điện mặt trời, nhiều hộ gia đình đã chọn giải pháp đầu tư vào điện mặt trời áp mái để giảm được hóa đơn tiền điện và sinh lời nhờ bán điện dư. Nhưng trên thực tế không phải sự đầu tư nào cũng mang lại hiệu quả như mong đợi.    

Như trường hợp của anh Lonh tại Bắc Giang, anh đã đầu tư hệ thống điện mặt trời công suất 3 kWp với chi phí khoảng 80 triệu đồng với hi vọng có thể giảm bớt hóa đơn tiền điện hàng tháng và bán điện cho EVN. Tuy nhiên, khi vận hành thực tế, lượng điện sản sinh lại chưa đạt mong đợi.

Không riêng anh Long, không ít người dân cũng gặp phải sự cố tương tự với hệ thống điện mặt trời đã đầu tư hoạt động không hiệu quả, thậm chí còn có nguy lỗ vốn, không bù được chi phí bỏ ra ban đầu.

Anh Phạm Đức Sơn, nhân viên kỹ thuật của Samtrix Solar cho biết, để một hệ thống điện mặt trời hoạt động hiệu quả, cần khảo sát kỹ từ vị trí, thời tiết, tới cả nhu cầu của người sử dụng. Vì vậy, để đảm bảo được lợi ích khi đầu tư điện mặt trời, người dân nên lựa chọn đơn vị cung cấp có uy tín, đội ngũ tư vấn am hiểu sâu các vấn đề kỹ thuật để tránh tình trạng hệ thống hoạt động kém hiệu quả.

Ngoài ra, hiện nay trên thị trường đã xuất hiện rất nhiều tấm pin mặt trời không rõ thương hiệu, nguồn gốc xuất xứ kèm theo những lời mời chào đánh trúng tâm lý người mua như hoàn vốn từ 1 đến 2 năm với mức giá chỉ bằng 2/3 so với các đơn vị chuyên cung cấp giải pháp điện mặt trời. Trên thực tế thời gian hoàn vốn của khu vực miền Bắc sẽ lâu hơn khi so sánh với khu vực miền Trung và miền Nam do cường độ bức xạ mặt trời thấp. Cụ thể ở khu vực Bắc Bộ, thời gian hoàn vốn kéo dài từ 7-8 năm.

Chính vì thế, nhiều người dân vẫn bất chấp nguy hiểm mua tấm pin không rõ nguồn gốc trên thị trường về tự lắp. Ngoài mua tấm pin, nhiều người dân còn mua thêm một số thiết bị nữa để tự lắp đặt hoàn thiện hệ thống điện mặt trời áp mái.

Top 10 các thương hiệu pin mặt trời hàng đầu thế giới

Tuy nhiên, theo anh Trung, kỹ sư kỹ thuật Samtrix Solar việc mua thiết bị về tự lắp là một việc làm rất nguy hiểm, bởi những thiết bị đó chưa có đơn vị nào kiểm định chất lượng, cũng như tính an toàn. Việc lắp đặt có thể gặp sự cố nếu không may mắc lỗi làm hệ thống rò rỉ điện. Các tấm pin kém chất lượng sẽ dễ dàng hư hỏng như nứt, vỡ, lủng, hiệu suất kém. Khách hàng nên chọn mua các sản phẩm thuộc Top 10 thế giới. Không nên mua những sản phẩm không có thương hiệu, chưa được kiểm định bởi các tổ chức đánh giá chất lượng uy tín của Thế giới.


Ninh Thuận : Địa phương dẫn đầu cả nước về dự án điện mặt trời

Được xem là một trong những địa phương sở hữu nhiều dự án nhà máy điện mặt trời nhất Việt Nam – Ninh Thuận đang có hàng loạt dự án điện mặt trời “khủng”, với tiềm năng phát triển bậc nhất khu vực Nam Trung Bộ.

Đã khởi công 11 dự án với tổng vốn đầu tư trên 20.884 tỷ đồng

Với “thiên thời, địa lợi” trời ban – Ninh Thuận được các nhà đầu tư nhắm đến để triển khai dự án điện mặt trời vì đây là khu vực nhiều nắng, phù hợp với việc khai thác và phát triển các dự án năng lượng tái tạo.

Chính vì thế, khi Ninh Thuận đang dần dần hiện thực hóa mục tiêu phát triển nhóm ngành tái tạo trở thành 1 trong 6 nhóm ngành trụ cột của địa phương; từng bước xây dựng Ninh Thuận trở thành trung tâm năng lượng tái tạo của cả nước thì một “cú hích” cho ngành năng lượng tái tạo đang được đầu tư xây dựng tại địa phương này sẽ chính thức đưa vào vận hành thương mại vào quý 4/2018 và đồng loạt trong quý 1,2/2019, bao gồm:

Ninh Thuận vừa khởi công Dự án Nhà máy điện mặt trời của tập đoàn Trung Nam vào tháng 7 vừa qua
Ninh Thuận vừa khởi công dự án Nhà máy điện mặt trời của tập đoàn Trung Nam vào tháng 7 vừa qua

 

 

 

 

 

 

Nhà máy điện mặt trời CMX Renewable Việt Nam của Công ty Cổ phần Điện mặt trời Re Sun Seap Việt Nam: Với công suất 168MWp, vốn đầu tư 4.398 tỷ đồng. Đã khởi công xây dựng từ tháng 7/2018, dự kiến hoàn thành xây dựng và thử nghiệm vào tháng 4/2019; phát điện thương mại vào 5/2019 tại xã Mỹ Sơn, huyện Ninh Sơn (Ninh Thuận).

Dự án Nhà máy điện mặt trời Mỹ Sơn của Công ty Cổ phần Đầu tư Năng lượng Xây dựng Thương mại Hoàng Sơn: công suất 50 MW, diện tích chiếm đất 80 ha, tổng vốn 1.362 tỷ đồng. Tiến độ thực hiện theo quy định: Khởi công tháng 5/2018 và đưa vào vận hành trong tháng 12/2018. Dự án cũng được đặt tại xã Mỹ Sơn, huyện Ninh Sơn.

Dự án Nhà máy điện mặt trời Phước Hữu của Công ty Cổ phần Đầu tư xây dựng Vịnh Nha Trang: công suất 50 MW, diện tích chiếm đất 70 ha, tổng vốn 1.425 tỷ đồng. Tiến độ thực hiện: Khởi công tháng 4/2018 và đưa vào vận hành trong tháng 4/2019. Được xây dựng tại xã Hữu Phước, huyện Ninh Phước.

Dự án Nhà máy điện mặt trời BP Solar 1 của Công ty Cổ phần BP Solar: công suất 46MWp, diện tích chiếm đất 62,26 ha, tổng vốn 1.200 tỷ đồng. Tiến độ thực hiện: Khởi công tháng 5/2018 và đưa vào vận hành trong tháng 6/2019, tại xã Phước Hữu, huyện Ninh Phước.

Trang trại điện mặt trời SP – Infra Ninh Thuận của Công ty TNHH Năng lượng Surya Prakash Việt Nam:  công suất 50 MW, diện tích chiếm đất 58,7 ha, tổng vốn 1.633 tỷ đồng. Tiến độ thực hiện: Khởi công tháng 4/2018 và đưa vào vận hành trong tháng 10/2018. Được xây dựng tại xã Phước Vinh, Ninh Phước.

Dự án Trang trại điện mặt trời hồ Bầu Ngứ của Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Phát triển Trường Thànhcông suất 50 MW, diện tích chiếm đất 75 ha, tổng vốn 1.150 tỷ đồng. Tiến độ thực hiện: Khởi công tháng 1/2018 và đưa vào vận hành trong tháng 12/2018, tại xã Phước Dinh, Ninh Phước.

Dự án Nhà máy điện mặt trời Thuận Nam 19 của Công ty cổ phần Tasco Năng lượng: công suất 49MW; diện tích chiếm đất khoảng 73,5 ha; tổng mức đầu tư khoảng 1.400 tỷ đồng. Tiến độ thực hiện: Khởi công tháng 4/2018, vận hành và bán điện thương mại trong tháng 5/2019. Xây dựng tại xã Phước Minh, huyện Thuận Nam.

Dự án Nhà máy điện mặt trời Bim 1 của Công ty cổ phần năng lượng Bim: công suất 30MWp, diện tích chiếm đất 34,57ha, tổng vốn 797 tỷ đồng. Tiến độ thực hiện: Khởi công tháng 3/2018 và đưa vào vận hành trong tháng 12/2018, cũng tại xã Phước Minh.

Tại địa phương này những Dự án có tổng vốn đầu tư lên đến 5.000 tỷ đồng về xây dựng Nhà máy điện mặt trời đã khẳng định vị trí về số 1 của ngành điện năng lượng
Tại địa phương này những dự án có tổng vốn đầu tư lên đến 5.000 tỷ đồng/dự án về xây dựng Nhà máy điện mặt trời, khẳng định vị trí về số 1 của ngành điện năng lượng tại Việt Nam

 

 

Dự án Trang trại điện mặt trời Gelex Ninh Thuận của Tổng Công ty Cổ phần thiết bị điện Việt Nam: công suất 50MW, diện tích chiếm đất 70ha, tổng vốn 1.235 tỷ đồng. Tiến độ thực hiện: Khởi công Quý III/2018 và đưa vào vận hành trong tháng 4/2019. Được xây dựng tại xã Phước Dinh, Thuận Nam.

Nhà máy điện mặt trời Nhị Hà của Công ty TNHH MTV Solar Power Ninh Thuận: công suất 50MWp, diện tích chiếm đất 60ha, tổng vốn 1.296 tỷ đồng. Tiến độ thực hiện: Khởi công tháng 5/2018 và đưa vào vận hành trong tháng 5/2019. Tại xã Nhị Hà, huyện Thuận Nam.

Dự án Nhà máy điện mặt trời Trung Nam của Công ty cổ phần Điện Mặt trời Trung Nam: công suất 204 MW, diện tích chiếm đất 264 ha, tổng vốn 4.989 tỷ đồng. Tiến độ thực hiện: Khởi công tháng 7/2018 và đưa vào vận hành trong tháng 6/2019. Được xây dựng tại xã Bắc Phong, huyện Thuận Bắc.

12 dự án chuẩn bị khởi công

Với tổng vốn đầu tư trên 20.324 tỷ đồng của 12 dự án Nhà máy điện mặt trời dự kiến sẽ khởi công vào các thời điểm của quý 3,4/2018 và vận hành vào cuối năm 2019, bao gồm:

Nằm trong vùng có vị trí thiên nhiên thuận lợi cho nguồn điện năng lượng đã giúp cho Ninh Thuận đứng về vị trí hàng đầu trong công tác xúc tiến đầu tư trong lĩnh vực điện mặt trời
Nằm trong vùng có vị trí thiên nhiên thuận lợi cho nguồn điện năng lượng đã giúp cho Ninh Thuận đứng về vị trí hàng đầu trong công tác xúc tiến đầu tư trong lĩnh vực điện mặt trời

Nhà máy điện mặt trời Mỹ Sơn- Hoàn Lộc Việt của Công ty Cổ phần Điện mặt trời Mỹ Sơn – Hoàn Lộc Việt: công suất 50 MWp, diện tích chiếm đất 64,57ha, tổng vốn 1.250 tỷ đồng; Dự án Nhà máy điện mặt trời Bim 2 của Công ty Cổ phần năng lượng tái tạo Bim:  công suất 250MW, diện tích chiếm đất 247,5ha, tổng vốn 4.979 tỷ đồng; Nhà máy điện năng lượng tái tạo Bim 3 của Công ty Cổ phần năng lượng tái tạo Bim: công suất 50MWp, diện tích chiếm đất 60ha, tổng vốn 1.284 tỷ đồng;

Nhà máy điện mặt trời Mỹ Sơn 2 của Công ty Cổ phần Đầu tư xây dựng thương mại Hoàng Sơn: công suất 50 MWp, diện tích chiếm đất 60ha, tổng vốn 1.192 tỷ đồng; Nhà máy điện mặt trời Ninh Phước 6.1 của Công ty Cổ phần Năng lượng tái tạo và Nông nghiệp Ninh Thuậncông suất 7MW; diện tích chiếm đất 12,1ha, tổng vốn 185,978 tỷ đồng; Nhà máy điện mặt trời Ninh Phước 6.2 của Công ty Cổ phần Năng lượng tái tạo và Nông nghiệp Ninh Thuận: công suất 50MWp; diện tích chiếm đất 58,69ha, tổng vốn 808,7 tỷ đồng;

Dự án Nhà máy điện mặt trời Phước Hữu – Điện lực 1 của Công ty Cổ phần Đầu tư điện Phước Hữu: công suất 30,24 MWp, diện tích chiếm đất 36 ha, tổng vốn 747 tỷ đồng; Nhà máy điện mặt trời Hacom Solar của Công ty Cổ phần Đầu tư Hacom Holdings:  công suất 50MWp, diện tích chiếm đất 60ha, tổng vốn đầu tư 1.151 tỷ đồngNhà máy điện mặt trời Adani Phước Minh của Công ty TNHH Điện mặt trời Adani Phước Minh: công suất 49,8MWp, diện tích chiếm đất 59,86ha, tổng vốn đầu tư 1.300 tỷ đồng; Nhà máy điện mặt trời Xuân Thiện Thuận Bắc – Giai đoạn 1 của Công ty Cổ phần Xuân Thiện Ninh Thuận: công suất 125 MW, diện tích chiếm đất 174 ha, tổng vốn 3.806 tỷ đồng; Nhà máy điện mặt trời Xuân Thiện Thuận Bắc – Giai đoạn 2 của Công ty Cổ phần Xuân Thiện Thuận Bắc: công suất 75 MW, diện tích chiếm đất 90 ha, tổng vốn 2.301 tỷ đồng.

Điện mặt trời ở Bình Thuận chưa sáng vì đâu?

“Nên tạm ngưng cấp phép những dự án (DA) chưa triển khai để đánh giá lại nhu cầu thực tế, tránh đầu tư dàn trải, tràn lan không hiệu quả”

Đó là ý kiến của ông Hà Đăng Sơn – Giám đốc Trung tâm năng lượng và tăng trưởng xanh (thuộc Liên hiệp các hội khoa học kỹ thuật Việt Nam) khi trả lời PV Thanh Niên về chính sách phát triển điện mặt trời.
Theo ông Hà Đăng Sơn, quyết định số 11 của Chính phủ đã có tác động mạnh để các DA điện mặt trời đang triển khai. Tuy nhiên với khung thời gian mà thông tư 16 của Bộ Công thương quy định thời gian để vận hành thương mại để được hưởng theo Quyết định 11 chỉ 2 năm là rất ngắn. Đây là một trong các nguyên nhân để các DA điện mặt trời “đua nhau” triển khai vì sợ gặp rủi ro về tiến độ. Tuy nhiên rủi ro nhất hiện nay là việc đàm phán đấu nối với lưới điện quốc gia do Tập đoàn Điện lực VN (EVN) quản lý.
“Vấn đề khó khăn tiếp theo của điện mặt trời là nguồn vốn. Hiện nay, hợp đồng điện mẫu (theo Thông tư 16) còn nhiều điểm chưa phù hợp với thông lệ quốc tế nên khó khăn trong tiếp cận nguồn vốn nước ngoài do vậy chủ yếu vẫn từ nguồn vốn trong nước. Để tháo gỡ khó khăn này, Chính phủ cần công khai danh mục các DA đã được phê duyệt. Tập đoàn EVN cần công khai những vị trí đấu nối đã hết khả năng tiếp nhận để giúp nhà đầu tư biết, tránh rủi ro khi làm DA”, ông Sơn phân tích.
Cũng theo ông Sơn, đầu tư năng lượng sạch nói chung, điện mặt trời nói riêng ở nước ta có nhiều tiềm năng và lợi thế, tuy nhiên do suất đầu tư khá cao so với các nguồn điện truyền thống nên chưa được quan tâm. Gần đây nhờ công nghệ mới, đầu tư năng lượng sạch đã giảm giá mạnh và có thể cạnh tranh với các nguồn truyền thống. Điều này đã tạo sự “bùng nổ” về đầu tư, đặc biệt với điện mặt trời.
Đối với Bình Thuận, các DA điện chủ yếu phục vụ các tỉnh khác (đến năm 2020, tổng công suất Pmax của tỉnh chỉ hơn 800 MW). Trong khi đó, các DA năng lượng (kể cả nhiệt điện than) đang làm phát sinh các hệ lụy về môi trường. Cho nên cần xem xét tạm ngưng cấp phép các DA điện chưa triển khai để đánh giá lại nhu cầu thực tế bài toán phát triển điện lực toàn vùng Đông Nam bộ, Tây nguyên và Nam Trung bộ. Mặt khác, để dồn nguồn lực cho năng lượng sạch. Tuy nhiên, cũng phải nhìn nhận được các nhược điểm của nguồn điện gió và điện mặt trời, tránh đầu tư tràn lan sẽ kém hiệu quả, khiến tài nguyên lãng phí trong khi lưới điện chưa đáp ứng được việc truyền tải liên vùng.
Điện gió cũng… “án binh bất động”
Theo Sở Công thương Bình Thuận, hiện nay trên địa bàn tỉnh có 19 DA điện gió với tổng công suất đăng ký đầu tư là 1.192,5 MW. Trong 19 DA này có 12 DA đã được UBND tỉnh cấp Giấy chứng nhận đầu tư với công suất 507,3 MW; 7 DA còn lại đang hoàn chỉnh hồ sơ để cấp Quyết định chủ trương đầu tư. Trong số 12 DA đã được cấp Giấy chứng nhận đầu tư thì có 3 DA đã đi vào hoạt động. Đó là DA Phong Điện và DA Phú Lạc (đều ở H. Tuy Phong) và một DA trên đảo Phú Quý. Trong 3 năm nay, ngoài 3 DA vừa nêu trên, không có DA nào được triển khai trên địa bàn Bình Thuận. Theo Chủ tịch Hiệp hội điện gió Bình Thuận Bùi Văn Thịnh, việc giá bán điện gió hiện nay Chính phủ quy định (7,8 cent Mỹ) là quá thấp. Đây là một trong những nguyên nhân chính khiến các nhà đầu tư “chùn bước”.
Ngoài ra còn có các nguyên nhân khác như thiết bị siêu trường, siêu trọng, việc lắp đặt phức tạp dẫn đến chậm tiến độ, công tác giải tỏa, đền bù phức tạp và vướng vào khu vực chồng lấn có khoáng sản titan.
Theo PV Quế Hà – Báo Thanh Niên