Triển vọng loạt dự án thủy điện tích năng nhằm khắc phục tính bất ổn của điện mặt trời

Mặc dù cơ cấu công suất điện mặt trời năm 2020 tăng vượt bậc (hơn gấp 3 lần) so với tổng công suất điện mặt trời năm 2019, nhưng điện mặt trời không thể được huy động toàn bộ công suất khả dụng. Từ đó, các loại hình nguồn điện linh hoạt như thủy điện tích năng, pin tích năng… đã được xem xét nhằm đáp ứng với quy mô phát triển nguồn năng lượng tái tạo của Việt Nam.

Kết thúc năm 2020 cũng là lúc cơ chế khuyến khích phát triển điện mặt trời tại Việt Nam (quyết định 13) hết hiệu lực. Ngay sau đó, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đã thông báo tạm dừng tiếp nhận, giải quyết các yêu cầu về đấu nối và ký hợp đồng mua bán điện từ các hệ thống điện mặt trời mái nhà.

Tỷ trọng các nguồn năng lượng tái tạo tăng đi kèm với tính bất ổn trong vận hành

Thực tế, trong năm 2020, Việt Nam đã thu hút rất nhiều các nhà đầu tư vào điện mặt trời, phần lớn nhờ Quyết định số 13. Cụ thể, theo số liệu của EVN, tính đến hết ngày 31/12/2020, có hơn 100.000 công trình điện mặt trời mái nhà đã được đấu nối vào hệ thống điện, với tổng công suất lắp đặt lên tới gần 9.300 MWp. Bên cạnh đó, tổng sản lượng phát điện lên lưới từ điện mặt trời mái nhà lũy kế đến nay đã đạt hơn 1,15 tỉ kWh.

Đặc biệt, tổng công suất lắp đặt về điện mặt trời trên cả nước đã đạt tới khoảng 19.400 MWp, chiếm khoảng 25% tổng công suất lắp đặt nguồn điện của hệ thống điện toàn quốc gia. Tuy nhiên, một đặc điểm của điện mặt trời đó là nguồn điện này phụ thuộc lớn vào thời gian nắng trong ngày.

Triển vọng loạt dự án thủy điện tích năng nhằm khắc phục tính bất ổn của điện mặt trời - Ảnh 1.
Biểu đồ phụ tải hệ thống điện quốc gia ngày 30/12/2020. (Nguồn: EVN)

Theo EVN, có thời điểm xảy ra hiện tượng thừa công suất vào giờ thấp điểm trưa (khoảng 10h-14h) do lúc này phụ tải xuống thấp, nhưng bức xạ mặt trời lại tốt nhất trong ngày. Ngược lại, vào giờ cao điểm tối (khoảng từ 17h30-18h30) là thời điểm mà nhu cầu tiêu thụ điện cao nhất trong ngày, hệ thống điện cần lượng công suất phát điện khá lớn thì khả năng đáp ứng của điện mặt trời lại hầu như không còn.

Thực tế, khi tỷ trọng các nguồn năng lượng tái tạo trong hệ thống điện càng tăng sẽ tương ứng với tính bất ổn định trong vận hành. Ngoài ra, một số yếu tố như đại dịch Covid-19 dẫn đến phụ tải tăng trưởng thấp hơn dự kiến, hay phụ tải cao điểm buổi chiều có công suất lớn nhưng không còn điện mặt trời… cũng gây ra khó khăn cho công tác điều độ hệ thống điện.

Giải pháp tận dụng tối đa các nguồn năng lượng có tính thay đổi: Thủy điện tích năng

Những lý do trên cũng chính là cơ sở để Bộ Công thương đưa ra dự thảo Quy hoạch điện VIII. Theo đó, dự thảo có định hướng phát triển các loại hình nguồn điện linh hoạt (thủy điện tích năng, pin tích năng, động cơ đốt trong sử dụng LNG…).

Một hình thức mới được triển khai gần đây đó là xây dựng các nhà máy thủy điện tích năng. Đây là mô hình xây dựng 2 hồ chứa nước ở hai cao độ khác nhau và 1 nhà máy thủy điện với tua bin thuận nghịch nằm ở gần hồ chứa bên dưới, nối với hồ chứa bên trên bằng đường ống áp lực. Trong giờ cao điểm, khi nhu cầu dùng điện cao, nước được xả từ hồ chứa bên trên qua đường ống áp lực, làm quay tua bin để phát điện lên hệ thống, nước xả được trữ trong hồ bên dưới.

Nhìn chung, cơ cấu của thủy điện tích năng cũng tương tự như thủy điện truyền thống, chỉ khác ở chỗ thủy điện tích năng không cần nhiều diện tích đất làm hồ chứa. Lý do là mô hình này chỉ cần trữ một lượng n ước vừa đủ cho số giờ chạy máy theo công suất thiết kế, thường từ 5-7 giờ khi xả nước qua tua bin.

Dự kiến dự án này sẽ là nguồn phủ đỉnh hiệu quả cho khu vực. Hiện Ban Quản lý dự án điện 3 đang báo cáo EVN để trình bổ sung vào Quy hoạch điện VIII tại văn bản số 876/EVNPMB3-TB ngày 1/9/2020. Dự án chỉ được triển khai khi được bổ sung vào Quy hoạch phát triển điện lực và Quy hoạch đấu nối.

Về Năng lượng tái tạo
Tôi là người rất đam mê năng lượng sạch và là Fouder của thương hiệu Samtrix Solar

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: